Dieser Artikel ist in der ausgewählten Sprache nicht verfügbar.

Askenazy Szymon

Szymon Askenazy - persönliche Daten
Geburtsdatum: 28th Dezember 1865
Geburtsort: Zawichost
Sterbedatum: 22nd Juni 1935
Ort des Todes: Warszawa
Beruf: historian, diplomat
Related towns: Lviv, Getynga, Genewa

Szymon Askenazy (1866–1935) – wybitny historyk i dyplomata, profesor Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, twórca Lwowskiej Szkoły Historycznej, nazywanej też Szkołą Askenazego.

Był dalszym potomkiem Chachama Zwi Aszkenazego. Urodził się w 28 grudnia 1865 r. w Zawichoście. W 1887 r. ukończył prawo na Uniwersytecie Warszawskim, po czym rozpoczął praktykę w adwokaturze. Porzucił ją dla studiowania historii w Getyndze, gdzie uzyskał w 1893 r. stopień doktora. Na dyplomie doktorskim, widniało Simonem Askenazy, Polonum in oppido Zawichost natum. Owo zdanie, które obrosło legendą wymagało odwagi, gdyż Polska wówczas nie istniała, a wpisywano obywatelstwo. Po nieudanej próbie związania się naukowo z Uniwersytet Jagiellońskim, zaproszony został przez prof. Tadeusza Wojciechowskiego na Uniwersytet Lwowski. Tam habilitował się, a w latach 1898–1919 był profesorem historii (od 1906 r. profesorem zwyczajnym). Należał do grupy asymilatorów. Wybierany był, jako przedstawiciel środowisk asymilacyjnych do Rady Miasta Lwowa, gdzie spotykał się z mocną opozycją ze strony przedstawicieli organizacji syjonistycznych. Poparł ideę legionów i współpracował z Józefem Piłsudskim. W czasie I wojny światowej w Szwajcarii współpracował w dziele walki o niepodległą Polskę z Henrykiem Sienkiewiczem, Gabrielem Narutowiczem, a potem także z Ignacym Janem Paderewskim.

W latach 1920–1923 był ministrem pełnomocnym przy Lidze Narodów w Genewie. Mawiał o sobie „Polak urodzony w Zawichoście”, i że służy „Najjaśniejszej Rzeczypospolitej”.

Dwukrotnie (1918, 1924) odmówiono mu objęcia katedry Uniwersytetu Warszawskiego, do czego walnie przyczyniał się Marceli Handelsman. Jego dzieła takie jak Łukasiński czy Książe Józef Poniatowski kształtowały świadomość narodową pokolenia, które doprowadziło do odbudowy Polski w 1918 roku. Opublikował ponadto m.in. cenną rozprawę pt. Gdańsk a Polska (1919), Rosja – Polska 1815-1830 (1907), Napoleon a Polska (1918–1919), Przymierze polsko-pruskie (1918).

Szymon Askenazy prowadził tez badania naukowe w zakresie historii Żydów polskich i ich wkładu w dzieje Polski. Temu też miało służyć utworzone przez niego czasopismo „Kwartalnik poświęcony badaniu przeszłości Żydów w Polsce”, ukazujące się w latach 1911–1913.

Szymon Askenazy zmarł 22 czerwca 1935 r. w Warszawie. Pogrzeb był okazją do licznej manifestacji patriotycznej. Kondukt z ciałem Profesora zatrzymał się przy pomniku Księcia Józefa Poniatowskiego, a następnie udał się na cmentarz żydowski przy ul. Okopowej.

Żona Felicja zmarła w 1941 r., zaś jedyna córka Janina została zamordowana przez Niemców nieznacznie później.

Bibliografia:

  • Adwokaci polscy Ojczyźnie / Polish advocates in the service of their Homeland, red. Redzik A., Mikke S., Warszawa 2011.
  • Nurowski M., Szymon Askenazy. Wielki Polak wyznania mojżeszowego, Warszawa 2005.
  • Redzik A., Szymon Askenazy. Wielki Polak wyznania mojżeszowego, Warszawa 2005.

Adam Redzik

 

Print
In order to properly print this page, please use dedicated print button.