Dieser Artikel ist in der ausgewählten Sprache nicht verfügbar.

Belz Hasidim

Chasydzi z Bełza (jid. Belzer chasidim) – grupa chasydzka, założona przez Szaloma Rokeacha (1789–1855), zwanego Bełzer Rebe, ucznia wielu wybitnych cadyków, m.in. Jaakowa Icchaka Halewiego Horowica z Lublina. Rokeach osiedlił się w Bełzie ok. 1815 roku. Wśród swoich wyznawców uchodził za cudotwórcę, wierzono, że potrafił wyzwalać dusze ludzkie uwięzione w zwierzętach i wypędzać dybuki z ciał nawiedzonych. Kładł duży nacisk na przestrzeganie nakazów religijnych i spełnianie dobrych uczynków, według niego ważniejszych niż biegłość w naukach talmudycznych. Był przeciwnikiem haskali.

Słynął z tego, że wiele zagadnień omawiał ze swoją żoną Małką. Stosunek do kobiet (odmienny niż w tradycyjnym judaizmie) naśladowali jego wyznawcy. Rokeach miał pięciu synów, znanych uczonych. Jego następcą został najmłodszy syn, Joszua (1825–1894), ceniony za rozległą wiedzę. Był jednym z pierwszych cadyków chasydzkich, którzy zaangażowali się w działalność polityczną. W 1878 r. założył ugrupowanie Machzikei Ha-dat (hebr. Podtrzymujący Wiarę). Uznawany za nieformalnego przywódcę ortodoksów w Galicji, dążył do zachowania zasad tradycyjnego judaizmu. Jego następcą był drugi z synów, Isachar Dow (1854–1927), który zyskał sławę w Czarnobylu, gdzie przebywał przez kilka lat.

Podobnie jak ojciec zaangażowany w działalność polityczną, popierał Bet Jakow – organizację szkół religijnych dla dziewcząt. Jego syn i następca Aron (1880–1957) równie aktywnie uczestniczył w życiu społecznym, interweniował u premiera Kazimierz Bartla o subwencje dla szkół prowadzonych przez organizacje ortodoksyjne. W czasie II wojny światowej przebywał w kilku gettach, ukrywając się pod przybranymi nazwiskami. W 1944 r. udało mu się przedostać do Palestyny, osiedlił się w Tel Awiwie. Ponieważ wszystkie jego dzieci zginęły, jego następcą w 1965 r. został bratanek i wychowanek, Isachar Dow (ur. 1948). Rozbudował on jesziwę założoną przez Arona w Jerozolimie, a w pobliżu ufundował synagogę. Do dziś jest jednym z najbardziej wpływowych cadyków chasydzkich.

Hanna Węgrzynek

Tekst pochodzi z portalu Diapozytyw, należącego wcześniej do Instytutu Adama Mickiewicza. Tekst pochodzi z książki „Historia i kultura Żydów polskich. Słownik” autorstwa Aliny Całej, Hanny Węgrzynek i Gabrieli Zalewskiej, wydanej przez WSiP.

Print
In order to properly print this page, please use dedicated print button.