Dieser Artikel ist in der ausgewählten Sprache nicht verfügbar.

Rząd Narodowy 1863–64

nacz. organ władz powstania styczniowego. Po wybuchu powstania 22 I 1863 Komitet Centralny Narodowy ogłosił się Tymczasowym Rządem Nar.; jednocześnie zaproszono L. Mierosławskiego do objęcia dyktatury, w Warszawie zaś pozostała Komisja Wykonawcza Rządu Narodowego (S. Bobrowski, A. Giller, O. Awejde, J.K. Janowski, J. Maykowski, ksiądz K. Mikoszewski). Po klęsce Mierosławskiego doszło do pertraktacji z „białymi”, 11 III powierzyli oni dyktaturę M. Langiewiczowi, ogłaszając rozwiązanie Tymczasowego Rządu Nar.; po ucieczce Langiewicza 19 III władzę przejął rząd warsz., do którego weszli przedstawiciele „białych”: K. Ruprecht i E. Siwiński. W IV 1863 powstał umiark. rząd, tzw. gillerowski (Giller, Ruprecht, Awejde, Maykowski, Siwiński), który 10 V wydał formalny dekret o przyjęciu nazwy „Rząd Narodowy”; 24–25 V rząd ten został zastąpiony przez skrajnie lewicowy, tzw. rząd czerwonych prawników (Awejde, Janowski oraz F. Dobrowolski, P. Kobylański, E. Malinowski); ustanowił on m.in. trybunały rewolucyjne. W VI 1863 powołano rząd koalicyjny K. Majewskiego, który VIII 1863 został zastąpiony przez rząd „czerwonych” (m.in. I. Chmieleński, S. Frankowski i Kobylański). W październiku rząd ten został obalony przez R. Traugutta, który sprawował władzę dyktatorską do chwili aresztowania z 10 na 11 IV 1864. Rz.N. stworzył 1863–64 rozgałęzioną sieć organizacji nar. i zyskał wielki autorytet na terenie kraju.

F. Ramotowska Rząd Narodowy Polski w latach 1863–1864, Warszawa 1978.

Treść hasła została przygotowana na podstawie materiałów źródłowych PWN.

Print
In order to properly print this page, please use dedicated print button.