Początek żydowskiego osadnictwa w Zawoi rozpoczął się w drugiej połowie XIX w. Jedną z najwcześniej osiadłych w Zawoi rodzin żydowskich była rodzina Brüllów. W 1881 r. otworzyli oni pierwszy hotel i restaurację w Zawoi. Znajdowały się na tzw. Polanie Jastrzębie Górne (albo Księżej Polanie)[1.1].

W 1890 r. w Zawoi mieszkało 48 Żydów. Trudnili się hotelarstwem, prowadzili restauracje, zajmowali się handlem. To właśnie za sprawą żydowskich kupców do Zawoi trafiły bibuły, które stworzyły lokalną tradycję tworzenia ozdób z bibuły.

Podczas I wojny światowej rodzina Brüllów wzbogaciła się dostarczając zaopatrzenie dla wojska austriackiego. Dzięki temu mogli oni otworzyć domki letniskowe dla wczasowiczów, rzeźnię i prawdopodobnie piekarnię. Dodatkowo Fryderyk Brüll posiadał pierwsze omnibusy i autobusy kursujące na trasie Maków Podhalański (stacja kolejowa) – Zawoja Widły. Brat Fryderyka Moryc Brüll dzierżawił tartak parowy.

Podczas II wojny światowej, we wrześniu 1939 r. Zawoję zajęły wojska niemieckie. Większość tutejszych Żydów zginęła podczas wojny. Wiadomo, że Fryderyk Brüll został zastrzelony na własnym podwórzu w lipcu 1943 roku[1.1.1]. Ta mała społeczność nie doczekała się nawet hasła w kilkutomowej The Encyclopedia of Jewish Life before and during the Holocaust.

Print
Footnotes