המאמר לא זמין בשפה זו, נכון לעכשיו

Fleck Ludwik

Ludwik Fleck - מידע אישי
תאריך לידה: 11th יולי 1896
מקום לידה: Lwów
תאריך פטירה: 5th יוני 1961
מקום של מוות:
מקצוע: microbiologist (specialist in the field of bacteriology, immunology, haematology), philosopher
Related towns: Przemyśl, Lublin, Warsaw, Wrocław

Fleck Ludwik (11.07.1896, Lwów – 5.06.1961, Nes Cijjona) – mikrobiolog (specjalista w zakresie bakteriologii, immunologii, hematologii), filozof.

Ludwik Fleck urodził się we Lwowie, w zasymilowanej rodzinie – rodzicami byli Sabina z domu Herschdörfer oraz Maurycy Fleck; miał dwie siostry – Antoninę i Henrykę (zginęły w 1942 r. w obozie janowskim we Lwowie). We Lwowie ukończył polskie gimnazjum, a w 1922 r. studia medyczne na Uniwersytecie Jana Kazimierza. W latach 1920–1921 był asystentem prof. Rudolfa Weigla w laboratorium bakteriologicznym w Przemyślu. W latach 1921–1923 pracował w Katedrze Biologii Ogólnej UJK, kierowanej przez prof. R. Weigla.

W 1923 r., nie mając szans jako żydowski naukowiec na karierę uniwersytecką, przy wsparciu R. Weigla, został zatrudniony w Państwowym Szpitalu Powszechnym we Lwowie – kierował pracowniami bakteriologicznymi. W tym samym roku ożenił się z Ernestyną Waldman, z którą miał syna Ryszarda (ur. 1924).

Od 1922 r. publikował artykuły naukowe z zakresu bakteriologii, immunologii, serologii. W 1927 r. odbył stypendium w Wiedniu. Pod koniec 1927 r., na posiedzeniu Towarzystwa Miłośników Historii Medycyny we Lwowie wygłosił pierwszy referat filozoficzny pt. O niektórych swoistych cechach myślenia lekarskiego. W latach 1928–1935 był kierownikiem laboratorium bakteriologicznego lwowskiej ubezpieczalni społecznej – został zwolniony z uwagi na żydowskie pochodzenie. Odtąd pracował we własnym laboratorium we Lwowie, prowadził działalność naukową, także łącząc metodologię medycyny, filozofię nauki i socjologię. W zakresie analizy statystycznej badań współpracował z wybitnym matematykiem prof. Hugo Steinhausem.

W 1935 r. ukazała się w Bazylei pierwsza książka Ludwika Flecka pt. Entstehung und Entwicklung einer wissenschaftlichen Tatsache. Einführung in die Lehre vom Denkstil und Denkkollektiv (pol. „Powstanie i rozwój faktu naukowego. Wprowadzenie do nauki o stylu myślowym i kolektywie myślowym”).Po zajęciu Lwowa przez wojska sowieckie we wrześniu 1939 r., kierował zakładem mikrobiologii Ukraińskiego Instytutu Medycznego oraz miejskim Laboratorium Sanitarnym i Bakteriologicznym. W 1941 r., po wkroczeniu Niemców do Lwowa, został przesiedlony z rodziną do lwowskiego getta. W szpitalu przy ul. Kuszewicza 5 prowadził laboratorium bakteriologiczne; zajmując się badaniami nad tyfusem odkrył istnienie antygenów, opracował test diagnostyczny i podjął próbę stworzenia szczepionki.

W lutym 1943 r. został z rodziną i współpracownikami wysłany do niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego Auschwitz. Pracował tam w laboratorium serologicznym. W styczniu 1944 r. przewieziono go do obozu koncentracyjnego w Buchenwaldzie, gdzie Niemcy prowadzili badania nad tyfusem.

Po wojnie powrócił do Polski. W 1946 r. uzyskał habilitację we Wrocławiu. Kierował Zakładem Mikrobiologii Medycznej UMCS, a potem Akademii Medycznej w Lublinie. Prowadził badania nad zjawiskiem leukergii, publikował artykuły filozoficzne. Od 1952 r. kierował Zakładem Bakteriologii i Immunologii Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie. W 1954 r. został członkiem Polskiej Akademii Nauk.

W 1957 r. wraz z żoną wyjechał do Izraela, gdzie mieszkał jego syn. Został dyrektorem Pracowni Patologii Eksperymentalnej w Izraelskim Instytucie Badań Biologicznych w Nes Cijjona. Zmarł w 1961 r. na atak serca.

W latach siedemdziesiątych XX w. dokonania Ludwika Flecka w dziedzinie filozofii i nauk pokrewnych spotkały się z międzynarodowym zainteresowaniem, które ma miejsce do dziś. W 2005 r. powstało w Zurychu Ludwik Fleck Zentrum, zajmujące się badaniem twórczości Ludwika Flecka i jej recepcją.

Mariusz Zenowicz

Bibliografia

  • Allen A., Fantastyczne laboratorium doktora Weigla. Lwowscy uczeni, tyfus i walka z Niemcami, Wołowiec 2016.
  • Steinhaus H., Wspomnienia i zapiski, Wrocław 2010.
  • Urbanek M., Profesor Weigl  i karmiciele wszy, Warszawa 2018.
  • Wójcik R., Kapryśna gwiazda Rudolfa Weigla, Gdańsk 2015.
Print
In order to properly print this page, please use dedicated print button.