Początki historii Wystruci (niem. Insterburga) sięgają czasów XIV-wiecznych walk krzyżaków z Prusami. W 1336 r. na miejscu zdobytej pruskiej warowni Unsatrapis Krzyżacy wznieśli zamek nazwany Instierburg, z którego prowadzili dalsze wypady zbrojne przeciwko państwu litewskiemu. Zamek był siedzibą komturii. Z czasem przy krzyżackim zamku położonym u zbiegu rzek Pregoły i Insteru powstała osada. W 1376 r. Litwini zdobyli i zniszczyli zamek, który został jednak wkrótce odbudowany. W czasie wojny trzydziestoletniej zamek zdobyli Polacy[1.1].

Dnia 10.10.1583 r. osada otrzymała prawa miejskie. Dnia 09.06.1590 r. miasto uległo zniszczeniu na skutek pożaru, który zniszczył 140 ze 149 domów[1.2].

W XVII w. miasto podupadło. Przyczyną tego faktu były m.in. liczne przemarsze wojsk oraz najazdy szwedzkie, rosyjskie i tatarskie. W czasie III wojny północnej, W 1709 r. w mieście wybuchła zaraza, w wyniku której Insterburg uległ wyludnieniu. W celu ożywienia koniunktury, do miasta sprowadzeni zostali osadnicy z Litwy i Szwajcarii. W czasie wojny siedmioletniej, w latach 1758-1762 miasto było okupowane przez Rosjan.

Po reformie administracyjnej z początku XIX w. Istenburg stał się siedzibą powiatu, ale rozwój nastąpił dopiero po włączeniu miasta do sieci kolei żelaznych Prus Wschodnich. Od 1860 r. miasto stało się ważnym węzłem kolejowym, w którym krzyżowały się linie kolejowe Królewiec-Kowno i Tylża-Toruń, a także linia do Ełku. Dzięki dobrym połączeniom komunikacyjnym w mieście rozwinął się przemysł maszynowy, tekstylny i hutniczy (huta żelaza). W 1885 r. miasto liczyło miasto liczyło 20 914 mieszkańców.

W czasie I wojny światowej Istenburg był przez pewien czas okupywany przez wojska rosyjskie. W 1927 r. w mieście uruchomiono komunikację trolejbusową. W czasie II wojny światowej, 27.07.1944 r. miasto uległo zniszczeniu na skutek brytyjskiego nalotu bombowego. W 1945 r. zostało zdobyte przez Armię Czerwoną i znalazło się w strukturach obwodu kaliningradzkiego. Nową nazwę zawdzięcza generałowi Iwanowi Czerniachowskiemu, który zginął 18.02.1945 r. pod Pieniężnem. W 1939 r. w Istenburgu mieszkało 43 620 mieszkańców, zaś w 2005 r. Czerniachowsk liczył 42 400 mieszkańców.

 

Print
הערות שוליים
  • [1.1] Szerzej: A. Rzempołuch, Przewodnik po zabytkach sztuki dawnych Prus Wschodnich, Olsztyn 1992.
  • [1.2] Wystruć, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. 14, red. F. Sulimierski, W. Walewski, Warszawa 1895, s. 143.