Czempiń powstał w średniowieczu, jako osada targowa na gruntach wsi Piechynin Wielki. Wzmiankowany w 1387 r., prawa miejskie uzyskał przed 1399 rokiem. Miał status miasta prywatnego. Od XVIII w. zaznaczył się rozwój rzemiosła, głównie włókienniczego. Ośrodkiem założenia urbanistycznego stał się dawny plac targowy, przekształcony w wydłużony rynek. Pod koniec XVII w. powstał barokowy pałac Szołdrskich. Pod koniec XVIII w. powstała w nim barokowo-klasycystyczna kaplica pałacowa (1782, obecnie kościół), ukształtował się park krajobrazowy (XVIII i XIX w.).

W okresie 1793–1919 miasto znajdowało się w zaborze pruskim (w latach 1807–1815 w Księstwie Warszawskim). W 1856 r. otrzymało połączenie kolejowe dzięki linii Wrocław – Poznań. W okresie 1895–1899 wybudowano neoromański kościół parafialny p. w. św. Michała Archanioła. Powstała zabudowa, w znacznej mierze zachowana do dzisiaj. Miasto stanowiło miejsce walk w czasie powstania wielkopolskiego w latach 1918–1919.

Od 1919 r. Czempiń należał ponownie do Polski. Po wybuchu drugiej wojny światowej, w okresie okupacji niemieckiej 1939–1945, był wcielony do III Rzeszy. W latach 1942–1945 znajdował się tutaj obóz pracy przymusowej dla Polaków (ok. 4 tys. osób).

Po 1945 r. powstały niewielkie zakłady przemysłu maszynowego (urządzenia przeładunkowe), chemicznego (nawęglacze dla przemysłu, elektrody) i spożywczego. Funkcjonowała fabryka pomocy naukowych oraz węzeł kolejowy linii Poznań – Wrocław i Mieszków – Czempiń. Współczesne centrum o zwartej zabudowie leży na lewym brzegu Olszynki, między rzeką a linią kolejową. Obecnie jest tu siedziba gminy miejsko-wiejskiej Czempiń, w składzie powiatu kościańskiego w województwie wielkopolskim.

Treść hasła została przygotowana na podstawie materiałów źródłowych PWN.

Print