Kriegel František

František Kriegel - Dane osobowe
Data urodzenia: 10 kwietnia 1908
Miejsce urodzenia: Stanisławów
Data śmierci: 3 grudnia 1979
Miejsce śmierci: Praga
Zawód: polityk; lekarz
Powiązane miejscowości:

Kriegel František (10.04.1908 Stanisławów –  03.12.1979 Praga) – czechosłowacki polityk, lekarz, jeden z liderów reformatorskiego skrzydła partii komunistycznej w trakcie Praskiej Wiosny.

Kriegel urodził się 1908 r. w żydowskiej rodzinie w Stanisławowie. Ukończył medycynę na Uniwersytecie Karola w Pradze. W trakcie Wielkiego Kryzysu wstąpił do Komunistycznej Partii Czechosłowacji. W 1934 r. uzyskał tytuł doktora medycyny. W 1936 roku, po wybuchu hiszpańskiej wojny domowej, dołączył do Brygad Międzynarodowych jako lekarz wojskowy. Po upadku Republiki w 1939 r. przekroczył Pireneje i został internowany we Francji; do Czechosłowacji nie mógł powrócić, gdyż była już w tym momencie okupowana przez III Rzeszę. W tej trudnej sytuacji zaakceptował propozycję Norweskiego Czerwonego Krzyża i dołączył jako lekarz do chińskich wojsk walczących z japońską inwazją (II wojna chińsko-japońska). Służył w tym charakterze do końca wojny, w 1945 r. był lekarzem przy amerykańsko-chińskich oddziałach w Birmie.

 

Do Czechosłowacji powrócił w listopadzie 1945 roku. Dalej pracował jako lekarz, ale zaangażował się też w działalność Komunistycznej Partii Czechosłowacji. W 1949 r. został mianowany podsekretarzem w ministerstwie zdrowia. Podczas politycznych czystek w latach 50. XX w. został odsunięty na boczny tor, podjął wówczas pracę jako lekarz w zakładach Tatry. W 1960 r. wysłano go na Kubę w charakterze doradcy rządu Fidela Castro w zakresie organizacji opieki medycznej. Po powrocie do kraju został członkiem Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Czechosłowacji. Po wyborze Aleksandra Dubčeka na pierwszego sekretarza – jeden z czołowych polityków demokratycznego skrzydła partii.

 

Był jedną z ważniejszych postaci wydarzeń Praskiej Wiosny w 1968 roku. Po interwencji wojsk Układu Warszawskiego wraz z pięcioma innymi proreformatorskimi politykami KSČ aresztowany przez KGB i wywieziony do Moskwy. Tam, mimo licznych szykan, jako jedyny czechosłowacki polityk odmówił podpisania „protokołu moskiewskiego”, oznaczającego de facto cofnięcie wszystkich reform poprzednich lat. W 1969 r. został usunięty z Komitetu Centralnego, a następnie wyrzucony z partii.

 

W ostatnich latach życia angażował się w działalność opozycyjną, między innymi był jedną z pierwszych osób, które podpisały Kartę 77. Zmarł 3 grudnia 1979 roku. Ciało zostało sekretnie pochowane przez władze, aby uniknąć jakichkolwiek opozycyjnych demonstracji na pogrzebie. František Kriegel jest patronem nagrody ufundowanej w 1987 r. w Sztokholmie, przyznawanej osobom walczącym o prawa człowieka.

 

Drukuj
In order to properly print this page, please use dedicated print button.