Historia mówiona
Świadkowie historii
Projekty
Tematy

Teresa Gerber

Imię rozmówcy:
Teresa
Nazwisko rozmówcy:
Gerber
Badacz:
Przemysław Kaniecki
Sygnatura:
MPOLIN-HM416
Data nagrania:
19 sierpnia 2017
Miejsce nagrania:
Lund
Czas trwania nagrania:
03:08:03
Format:
Audio
Język nagrania:
polski
Prawa autorskie do nagrania:
Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN
Projekt:
Uczestnicy i świadkowie Marca ‘68

Miejsca powiązane

Biogram rozmówcy

Teresa Gerber urodziła się w 1946 r w Bytomiu jako córka Stanisława Robaszkiewicza (wcześniej Wekslera) i Joanny Czechajskiej. Ojciec pochodził z Warszawy, a matka z Gniezna. Rodzice poznali się w czasie wojny, gdy Stanisław ukrywał się wraz z synem z powodu żydowskiego pochodzenia, a Joanna uciekła z pracy przymusowej w Niemczech. Zaczęli wspólnie ukrywać się u rodziny Joanny w Pruszkowie pod Warszawą. Stanisław trafił do obozu w Sztutowie, a Joanna na Majdanek.

Po wojnie zamieszkali w Bytomiu, gdzie urodziła się ich córka. Opiekowali się synem Stanisława, Markiem, a także dziećmi zmarłej siostry Joanny, Michałem i Mirosławą. W 1964 roku Teresa zaczęła studia medyczne w Rokietnicy. Wybór ten zasugerował jej ojciec, który chciał, by w razie potrzeby mogła podjąć pracę poza Polską. Temat wyjazdu z kraju był w ich domu często dyskutowany. W 1966 roku Marek wyemigrował do Izraela.

W wyniku wydarzeń Marca 1968 ojciec Teresy Gerber został zwolniony z pracy i wyjechał do Austrii. Teresa wraz z matką i drugim mężem matki dołączyła do niego po roku. Po sześciu miesiącach spędzonych w Wiedniu zdecydowała się przenieść do Szwecji, gdzie mogła kontynuować studia medyczne. Jej rodzice i drugi mąż matki niedługo potem przeprowadzili się do Niemiec. Po skończeniu studiów Teresa Gerber wyszła za mąż i podjęła pracę. Jest lekarką internistką. Ma dwie córki, Annę i Kamilę oraz wnuki. Mieszka w Lund.

Opis sytuacji rozmowy

Rozmowa nagrana w domu rozmówczyni w Lund.

Streszczenie

  1. Wstępne informacje, 00:00:20
  2. Powody udzielenia wywiadu o swoim życiu; 00:01:45
  3. Przyczyny przeprowadzki rodziców z Warszawy na Śląsk tuż po wojnie; 00:04:45
  4. Pozytywna atmosfera dzieciństwa; praca i zdolności ojca; 00:05:28
  5. Zgoda i wzajemna akceptacja w rodzinie; religijność dziadka od strony matki; 00:06:10
  6. Wychowywanie się wraz z synem ojca z pierwszego małżeństwa i osieroconymi dziećmi siostry matki; 00:08:30
  7. Obchodzenie świąt, 00:10:50
  8. Wyjazd brata do Izraela w 1966 roku, doświadczanie antysemityzmu przez brata; 00:12:37
  9. Wojna sześciodniowa; 00:13:38
  10. Marzec 1968; udział w demonstracjach; 00:14:50
  11. Obserwowanie nagonki antysemickiej; wysłuchanie przemówienia Gomółki razem z ojcem; decyzja ojca o wyjeździe z Polski;, 00:17:20
  12. Podróż ojca do Wiednia; załatwianie formalności przed wyjazdem; 00:20:00
  13. Wspieranie się na emigracji rozwiedzionych rodziców rozmówczyni; wyjątkowa relacja rodziców rozmówczyni i drugiego męża jej matki; 00:23:50
  14. Przyjazd rozmówczyni do Szwecji – studia, małżeństwo, praca; 00:25:50
  15. Informacje o rodzicach; 00:27:20
  16. Wojenne losy matki, wywiezienie na roboty do Niemiec; 00:29:15
  17. Pół roku spędzone w Wiedniu; przyjazd do Szwecji; organizacja i opieka nad migrantami; 00:35:45
  18. Obóz dla migrantów – warunki mieszkania, zawarcie przyjaźni, nauka języka szwedzkiego; 00:39:30
  19. Studenckie czasy w Lund, 00:42:15
  20. Studia medyczne na północy Szwecji, przeniesienie się do Lund; 00:34:37
  21. Gorsza adaptacja starszego pokolenia migrantów; 00:48:14
  22. Historia poznania się matki i ojca, ukrywanie się w Pruszkowie u brata i bratowej matki; osadzenie matki w obozie w Majdanku, osadzenie ojca w obozie w Sztutowie; 00:53:47
  23. Pomijanie bolesnych, trudnych, wojennych tematów w rodzinie rozmówczyni; 00:59:55
  24. Przeprowadzka na Śląsk, matka chciała wyjechać z Polski, warunki życia, 01:02:35
  25. Radosna atmosfera w domu, Michał – relacja 01:05:09
  26. Wątpliwości dotyczące zasadności opowiadania swojej historii; potrzeba opowiadania zainteresowanym słuchaczom; 01:07:00
  27. Stereotypy dotyczące szwedzkiego charakteru narodowego; zmiany w poczuciu tożsamości rozmówczyni; końcowa akceptacja bycia obcokrajowcem i jednoczesne poczucie przynależności do Szwecji; 01:10:25
  28. Stosunek do Polski, 00:14:53
  29. Medycyna jako wykształcenie ważne wszędzie na świecie; 00:17:33
  30. Temat wyjazdu w Polsce zawsze obecny w rodzinnych rozmowach; różne postawy rodziców; 00:19:55
  31. Znaczenie wojny sześciodniowej i znaczenie przemówienia Gomółki dla podjęcia decyzji o wyjeździe; 01:24:50
  32. Praca ojca, 01:29:30
  33. Odwiezienie ojca do Cieszyna; przyjmowanie emigrantów na dworcu w Wiedniu przez organizacje pomocowe; 01:33:28
  34. Zamiana mieszkania; 01:35:15
  35. Losy Michała i Mirki; 01:37:40
  36. Telefoniczny kontakt z ojcem; 01:39:00
  37. Praca w Wiedniu, relacje rodziców i Romana, lepsze warunki w Niemczech, 01:40:50
  38. Życie rodziców i drugiego męża matki Niemczech, 01:44:10
  39. Kontakt z rodziną na odległość – telefony i odwiedziny; 01:45:38
  40. Stosunek do religii w domu rozmówczyni; 01:47:00
  41. Niechęć ojca do ujawniania przed córką żydowskiego pochodzenia; 01:48:35
  42. Filosemityzm matki; 01:49:40
  43. Święta w domu rodzinnym rozmówczyni; 01:50:40
  44. Losy rodziny ojca rozmówczyni - Matka i siostra ojca, getto warszawskie, losy rodziny, mieszkanie przy Kruczej, 01:55:15
  45. Bytom po wojnie; wygląd i warunki mieszkaniowe; 02:00:00
  46. Narodziny rozmówczyni; posługiwanie się dwoma imionami, w zależności od kontekstu i kraju; 02:02:05
  47. Tożsamość zależna od kontekstu; 01:06:15
  48. Poczucie więzi z Polską córek rozmówczyni – przyjazdy do Polski, znajomość języka polskiego; 02:09:55
  49. Nazwiska rozmówczyni i jej rodziny; 02:15:45
  50. Poznanie się z pierwszym mężem; 02:18:20
  51. Aktywności sportowe rozmówczyni; związki z Polską; 02:21:30
  52. Pomoc Ireny Czechajskiej dla ojca i brata rozmówczyni i możliwości jej uhonorowania; 02:26:45
  53. Śledzenie wydarzeń lat osiemdziesiątych w Polsce; przekazanie wsparcia materialnego dla potrzebujących; pomoc dla działacza Solidarności; 02:30:00
  54. Radość z upadku komunizmu, 02:36:50
  55. Pożegnanie przez przyjaciół, 02:39:30
  56. Pierwsza wizyta w Polsce po emigracji w 1984 roku z okazji dwudziestolecia matury; 02:44:37
  57. Wyjazd z Polski; sporządzanie listy książek; postarzanie wyglądu przedmiotów ze względu na zakaz wywożenia nowych rzeczy; 02:48:54
  58. Nonszalancki stosunek do rzeczy, 02:51:40
  59. Książki wywiezione z Polski; 02:52:38
  60. Losy dokumentu podróży; ulubiona literatura w czasie wyjazdu z Polski; 02:54:15
  61. Warunki życia w obozie po przyjeździe do Szwecji; dostrzeganie różnicy pomiędzy Polską a światem zachodnim; 02:58:15
In order to properly print this page, please use dedicated print button.