W czerwcu 1882 r. w Białymstoku powstała prekursorska organizacja syjonistyczna – Chowewej Syjon (Miłośnicy Syjonu). W mieście zaczęto wydawać hebrajski dziennik „Ha-Cfira”, rozprowadzany wśród 400 subskrybentów. Wśród twórców ruchu należy wymienić takie postacie jak: Josef Benjamin Kryński, Cwi Hirsz Liberman, Josef Chazanowicz, Jakow Alter Sapersztejn, Pejsach Witenberg, Jehoszua Herszel Klementynowski, Kalman Pikus, Szabsaj Rudkowski, Chaim Margolis, Jehuda Josef Jelin, Jechiel Goldsztejn, Awrom Lejbowicz, Menachem Mendel Kreczmer, Izchok Jafe, Isroel Chaim Sztimer, Ben-Cion Lyfszic, Don Lewin, Lipa Kaganowicz, Cwi Jehuda Brański czy Simcha Bunim Ha-lewi Hurwic.

W krótkim czasie organizacja zyskała kilkuset kolejnych członków i zwolenników, stając się znaczącą siłą polityczną w mieście. Jednym z filarów ruchu stał się ówczesny rabin Białegostoku – Samuel Mohylewer. Już po śmierci Mohylewera w 1898 r. doszło do przyjęcia przez białostocką organizację lansowanej przez Teodora Herzla koncepcji „praktycznego syjonizmu”. Do organizacji przyłączyło się wielu nowych aktywistów, krzewiących idee ruchu wśród szerokich rzesz. Wkrótce Białystok stał się jednym z ważnych ośrodków syjonizmu, w którym działało kilka ugrupowań: Syjoniści Ogólni, Mizrachi i Rewizjoniści, a także syjonistyczne organizacje i kluby młodzieżowe[1.1].

Drukuj
Przypisy
  • [1.1] The Bialystoker Memorial Book. Der Bialystoker Yizkor Buch, New York 1982, s. 10.