Cmentarz żydowski w Buku założono prawdopodobnie w połowie XIX wieku, około 1,5 km od miasta w Nowej Wsi. Nekropolia została zniszczona podczas II wojny światowej przez Niemców, a proces dewastacji trwał także po wyzwoleniu. W wypowiedzi udzielonej w 1991 roku „Głosowi Wielkopolskiemu”, ówczesny sekretarz gminy Tomasz Łubieński tak mówił o losach tego miejsca: „Historia tego cmentarza jest typowa, czyli tragiczna. Po drugiej wojnie światowej nikt nie zadbał, by naprawić to, co zdewastowali hitlerowcy. Wręcz przeciwnie, nadal niszczono nagrobki, rozbijano pomniki”[1.1].

W 1986 r. władze miasta sporządziły plany renowacji synagogi. W następnym roku wojewoda poznański zwrócił się do Fundacji Rodziny Nissenbaumów o objęcie patronatu nad remontem synagogi i urządzenie w niej muzeum judaików. Była to bowiem jedyna tak dobrze zachowana synagoga w całym województwie. W maju 1988 r. zarówno synagoga, jak i budynek szkoły Talmudu zostały przekazane pod opiekę Fundacji. W 1995 r. Fundacja oddała synagogę poznańskiej gminie żydowskiej.

W 1988 r. Fundacja uporządkowała teren miejscowego cmentarza i otoczyła go ogrodzeniem. Przy wejściu umieszczono napis: „Cmentarz żydowski w Buku, zniszczony przez hitlerowców w czasie II wojny światowej, zamknięty dla celów grzebalnych, odrestaurowany przez Fundację Rodziny Nissenbaumów, 1988 r.”.

 

Drukuj
Przypisy
  • [1.1] Zapłoną znicze, „Głos Wielkopolski”, nr 251 z 26.10.1991)