Cmentarz żydowski
Do roku 1812 gmina żydowska w Polanowie nie posiadała własnego cmentarza, a jej zmarli członkowie chowani byli na cmentarzu w Szczecinku (Neustettin). Gmina w Szczecinku pobierała w zamian za to opłatę w wysokości 22 marek. Natomiast cmentarz w Polanowie został założony w pierwszej połowie XIX wieku, przy dzisiejszej ulicy Partyzanckiej na rogu z ulicą Wolności 24/3 [1.1]. Znajdował się on w lesie, po lewej stronie drogi na Große Aussicht (Wielki Widok; dziś Warblewska Góra), na północ od miejscowego stadionu. Do wejścia prowadziła droga długości ok. 100 m. Kirkut o powierzchni 0,72 ha był otoczony wysokim, drewnianym płotem i zamknięty dla odwiedzających. Ok. roku 1939 lub później cmentarz został spustoszony, macewy poprzewracano, porozbijano i podeptano, jednak miało to być wynikiem zamieszek wywoływanych podczas wojny przez młodzież, a nie działań władz. Fakt ten mógł być spowodowany tym, że miasto wiele zawdzięczało ludności żydowskiej, a przede wszystkim Hermannowi Kohlsowi. Kirkut został oficjalnie zamknięty w 1945 roku, mimo że znajdował się on wówczas jeszcze w całkiem dobrym stanie. W latach powojennych na tym obszarze można było jeszcze odnaleźć szczątki grobów, natomiast ok. roku 1990, ku nieprzyjemnemu zaskoczeniu mieszkańców miasta, ówczesny burmistrz Polanowa na terenie dawnego cmentarza wybudował swój dom. Obecnie mieści się tam gospoda z dyskoteką oraz wybetonowana powierzchnia, używana do gry w tenisa i jazdy na łyżwach. Nie zachował się żaden ślad po istnieniu nekropolii [1.2] [1.3]

Dnia 28 grudnia 1995 roku na posiedzeniu Rady Miasta Polanowa podjęta została decyzja o wzniesieniu pamiątkowego pomnika na terenie dawnego cmentarza żydowskiego oraz o umieszczeniu tam tablic z napisami w języku polskim, niemieckim i hebrajskim. Zaproponowano napis o następującej treści: „Ku czci obywateli miasta Polanowa pochodzenia żydowskiego. Rodziny: Wolf, Titzer, Salomon, Kersten, Hirschfeld, Meyer, Ludmann, Samuel, Abraham, Benjamin, Blumenheim, Leske, Aron, Wolff, Rohr, dr Sachs, Scheidemann, Rosen, Kohls, Jacoby, Körbel, Zander, Kirch, Caspary, Olitzky i Israel. 1717-1944. W roku 1861 w Polanowie mieszkało 97 osób pochodzenia żydowskiego, czyli 4,5% mieszkańców. W tym miejscu znajdował się kirkut żydowski.“ Treść tego napisu miała być jeszcze skonsultowana z Wydziałem ds. Wyznaniowych władz okręgowych w Koszalinie (Köslin). Koszty przeprowadzenia iswestycji mieli ponieść dawni niemieccy mieszkańcy miasta, natomiast samo miasto miało zadbać o jej wykonanie. Projekt chwilowo upadł z powodu braku sponsora, jednak władze miasta gotowe są powrócić do tego pomysłu, gdyby znalazł się inwestor. 

 

Drukuj
Przypisy
  • [1.1] http://mapa.szukacz.pl/, [stan na 20 czerwca 2008].
  • [1.2] http://fodz.pl/?d=10&id=235&l=pl, [stan na 20 czerwca 2008].
  • [1.3] http://www.jewishgen.org/cemetery/e-europe/pol-p.html, [stan na 20 czerwca 2008].