Chociaż sama historia Oskara Schindlera oraz sposób pokazania jej w filmie wzbudzają kontrowersje, to bezsprzecznie hollywoodzka Lista Schindlera przyczyniła się do przybliżenia publiczności na całym świecie wojennego dramatu europejskich Żydów. Rok po premierze Listy Schindlera Steven Spielberg powołał do życia USC Shoah Foundation Institute for Visual History and Education. W ciągu kolejnych lat ta instytucja zebrała ponad 52 tys. wywiadów ze świadkami Zagłady.

Pokłosiem filmu było także zainteresowanie tysięcy osób Polską. Coraz więcej turystów zaczęło odwiedzać Kraków, aby poszukiwać miejsc związanych zarówno z historią, jak i z działalnością ekipy filmowej Stevena Spielberga. Zdjęcia do Listy Schindlera kręcono m.in. w Kasinie Wielkiej, Olkuszu, Niepołomicach, Oświęcimiu-Brzezince i Skarżysku-Kamiennej, ale większość z nich powstała właśnie w Krakowie. Miejscowe biura podróży zaczęły oferować wycieczki pod hasłem „Schindler’s list”, a władze miasta zdecydowały o urządzeniu muzeum w dawnej fabryce Schindlera (Deutsche Emailwarenfabrik).

Dworzec Kraków Główny

Peron przed budynkiem dworca wykorzystano w filmie dwukrotnie. W pierwszych minutach filmu widzimy na nim ludzi deportowanych do Krakowa z różnych miejscowości. Warto zwrócić uwagę, że początek tych scen nakręcono na stacji kolejowej w Kasinie Wielkiej. Po raz drugi dworzec staje się miejscem pożegnania Oskara Schindlera (Liam Neeson) z jego żoną Emilią (Caroline Goodall).

Kościół Mariacki

W tym pozornie bezpiecznym miejscu żydowscy handlowcy – m.in. Marcel Goldberg (Mark Ivanir) – omawiają interesy. Do rozmowy nieoczekiwanie włącza się Oskar Schindler. Wszyscy pospiesznie opuszczają kościelne ławy. Handlowych negocjacji podejmuje się jedynie Poldek Pfefferberg (Jonathan Sagall).

ul. Straszewskiego 7

W tej kamienicy Oskar Schindler mieszkał naprawdę. W filmie budynek pojawia się w pierwszych minutach, kiedy opuszcza go wyrzucona z domu rodzina przedsiębiorcy Nussbauma (Michael Gordon), a mieszkanie przejmuje Oskar Schindler. Zwraca uwagę wejście do budynku z charakterystycznym obramieniem. Kamienicę widać także w scenie, kiedy Oskar Schindler wychodzi na ulicę zasypaną nanoszonymi przez wiatr prochami ludzkich zwłok, palonych na stosach w obozie w Płaszowie.

W książce Scenografia Allan Starski – scenograf Listy Schindlera – napisze po latach: „Udało mi się dotrzeć do mieszkania, które zajmował Oskar Schindler. Znajduje się ono na ostatnim piętrze dużej kamienicy w pobliżu Wawelu i właściwie pozostało niezmienione od czasów wojny: zachowały się oryginalne drzwi, stiuki, posadzki i piece. Wystarczyło tylko zmienić meble. (…) Nigdy w czasie całej mojej kariery scenograficznej nie zdarzyło mi się kręcić zdjęć w autentycznym mieszkaniu filmowego bohatera”.

ul. Poselska

Tu nakręcono sekwencję, w której Niemcy zatrzymują robotników przymusowych spieszących do fabryki Oskara Schindlera i rozkazują im odśnieżyć ulicę.

Dwóch żołnierzy wyprowadza z grupy starszego mężczyznę z amputowanym ramieniem (Löwenstein – Henryk Bista). Pomimo tłumaczeń, że jest niezbędnym pracownikiem Oskara Schindlera, SS-mani rozstrzeliwują go.

Siedziba Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Krakowie, ul. Skawińska 2

Ten trzypiętrowy budynek – wzniesiony w latach 1909–1911 według projektu Hermana Lamensdorfa – w Liście Schindlera „występuje” jako siedziba Judenratu. Pojawia się w scenie, gdy Oskar Schindler idzie chodnikiem, mijając stłoczonych ludzi, następnie wchodzi po schodach na piętro, gdzie po raz pierwszy spotyka Icchaka Sterna (Ben Kinglsey). 

ul. Ciemna

Od strony zbiegu ul. Ciemnej i ul. Jakuba nagrano scenę, w której Poldek Pfefferberg wchodzi do kanału. Później tu wpadają na niego biegnący Niemcy z Amonem Göthem (Ralph Fiennes) na czele. Poldek Pfefferberg zmyśla na poczekaniu, że został odkomenderowany do uprzątnięcia porzuconych bagaży. Dzięki temu fortelowi ratuje życie.

Kanał przy stopniu wodnym na Dąbiu (ul. Ofiar Dąbia)

W prowadzącym w kierunku Wisły kanale ściekowym biegnie 4 mężczyzn, którzy próbują uciec podczas likwidacji getta. Jest wśród nich Poldek Pfefferberg. Kiedy dobiegają do wylotu kanału, rozlega się szczekanie psów i zza muru wychodzą uzbrojeni Niemcy. Trzej pierwszych uciekinierów dosięgają kule. Poldkowi Pfefferbergowi udaje się wycofać. W trakcie zdjęć jeden z aktorów wpadł do Wisły. Uwaga: tunel nie jest udostępniony do zwiedzania.

ul. Szeroka

Ulica Szeroka była jednym z głównych plenerów Listy Schindlera. Wiele scen kręcono nie na terenie dawnego getta w dzielnicy Podgórze, ale właśnie na Kazimierzu. W filmie ul. Szeroką (udającą Plac Zgody) widzimy m.in. jako miejsce rejestracji mieszkańców getta oraz ich koncentracji podczas wysiedlenia do obozu w Płaszowie, wspólnego ogrzewania się przy ognisku, wymarszu do pracy. W tle można dostrzec Synagogę Remu i Synagogę Starą.

U wylotu uliczki prowadzącej do ul. Dajwór filmowcy ustawili mur i bramę getta. Przed nią nagrano scenę, w której dwaj żydowscy inwestorzy Abraham Bankier i Samuel Wiener (w ich role wcielili się Jerzy Nowak i Leopold Kozłowski) otrzymują od Oskara Schindlera propozycję współpracy. Wykorzystano także wnętrza kilku lokali przy ul. Szerokiej, aranżując w nich m. in. aptekę (w epizodzie w aptece wystąpił Piotr Kadlčik, późniejszy przewodniczący Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich w Polsce).

ul. Józefa 12

Tę kamienicę i podwórze – zwane „najpiękniejszym podwórzem Kazimierza” – widzimy w scenach, kiedy Niemcy wypędzają ludzi z domów, a przez balkony wyrzucają ich dobytek. Schodami na podwórko zbiega m.in. rabin Menasze Lewartow (Ezra Dragan), który podnosi z ziemi swój Ausweiss. Kilka minut później we wnęce pod schodami Adam Levy (Adam Siemion), mały chłopiec w mundurze Żydowskiej Służby Porządkowej, schowa Dankę Dresner (Anna Mucha) i jej matkę Chaję (Miri Fabjan).

Most im. Marszałka Józefa Piłsudskiego

Most pojawia się w scenie wysiedlania Żydów z Krakowa do getta w Podgórzu. W tłumie można dostrzec Helen Hirsch (Embeth Davidtz), Poldka Pfefferberga z żoną Milą (Adi Nitzan), Heńka Rosnera (Jacek Wójcicki), Chaję i Dankę Dresner. Ze względu na powojenne zmiany zabudowy Podgórza (m in. widoczną z daleka wieżę telewizyjną), aktorzy szli z południa na północ, to znaczy w kierunku Kazimierza. Most widać również, gdy Poldek Pfefferberg odbiera z Łodzi cytryny i ananasy zamówione dla Oskara Schindlera.

ul. Tarnowskiego i ul. św. Kingi, Wzgórze Lasoty

Obie ulice pojawiają się w sekwencjach filmu przedstawiających likwidację getta. Z pobliskiego Wzgórza Lasoty przyglądają się temu Oskar Schindler i jego przyjaciółka Ingrid (Béatrice Macola). Widać ludzi wyrzucanych z domów i pod strażą prowadzonych w kierunku obozu w Płaszowie, doraźne egzekucje. Pod prąd idzie „dziewczynka w czerwonym płaszczyku” (Oliwia Dąbrowska) i – dzięki nieuwadze strażników – wchodzi do jednej z kamienic.

Wbrew czasem spotykanym informacjom, postać „dziewczynki w czerwonym płaszczyku” nie jest autentyczna. Choć z pewnością dzieci nosiły ubrania w różnych kolorach, to „dziewczynka w czerwonym płaszczyku” została wymyślona przez Thomasa Keneally’ego w trakcie pisania książki Schindler's Ark (tytuł zmieniono później na Schindler's List), która stała się podstawą scenariusza filmu Stevena Spielberga.

Kamieniołom Libana, ul. Za Torem

Na przełomie XIX i XX w. kamieniołom należał do żydowskiego przedsiębiorcy Bernarda Libana. W latach II wojny światowej na jego terenie Niemcy urządzili obóz karny dla Polaków. W 1993 r. pod kierunkiem scenografa Allana Starskiego dla potrzeb Listy Schindlera w kamieniołomie powstały zabudowania udające obóz w Płaszowie: 34 baraki, 7 wież strażniczych oraz wiernie odwzorowana willa komendanta Amona Götha. Drogi wyłożono betonowymi replikami macew. Tu nakręcono sceny obozowe, m.in. rozstrzelanie Diany Reiter (Elina Löwensohn), wybór Heleny Hirsch jako gosposi dla Amona Götha, więźniów przy katorżniczej pracy, spotkania Oskara Spielberga z Icchakiem Sternem. Do dziś w kamieniołomie pozostały relikty scenografii: płyty udające macewy, słupy ogrodzeniowe i schodki.

Do kamieniołomu można dojść ścieżką, która zaczyna się tuż za siedzibą Zakładu Gospodarki Komunalnej przy ul. Za Torem 22 i biegnie z lekkim spadkiem przez niewielki las. Kamieniołom jest położony na uboczu, dlatego samotne zapuszczanie się na jego teren może nie należeć do bezpiecznych.

Tyniec

Przy skale Okrążek, niedaleko opactwa benedyktynów w Tyńcu (klasztor widoczny jest w tle, za Wisłą) Steven Spielberg nagrał dramatyczne sceny ekshumacji i palenia tysięcy zwłok zamordowanych więźniów obozu w Płaszowie. Tu Oskar Schindler na jednym z wózków dostrzega ciało „dziewczynki w czerwonym płaszczyku”. Oszalały SS-man to Albert Hujar (Norbert Weisser).

Fabryka Emalia Oskara Schindlera, ul. Lipowa

Oskar Schindler założył swój zakład w budynkach upadłej w 1939 r. Pierwszej Małopolskiej Fabryki Naczyń Emaliowanych i Wyrobów Blaszanych „Rekord” sp. z o.o. Fabrykę przejął jako powiernik na podstawie okupacyjnych przepisów. Produkcję rozwinął dzięki funduszom wynegocjowanym u Abrahama Bankiera i Samuela Wienera oraz zatrudnieniu pozbawionych wynagrodzenia żydowskich robotników przymusowych.

W filmie zabudowania fabryczne pojawiają się kilka razy, m.in. gdy Oskar Schindler przy wjeździe fotografuje się z kobietami, który kandydowały do roli jego sekretarki. Bramę widzimy także w epizodach związanych z prośbą Reginy Perlman (Betina Kupfer) o przyjęcie do pracy jej rodziców Chaji i Jakoba Perlmanów. Warto wiedzieć, że wbrew powszechnie spotykanym opiniom, uwieczniona w filmie klatka schodowa nie pochodzi z czasów wojennych, lecz powstała prawdopodobnie w latach 1949–1950.

Ze względu na przebudowę fabryki, sceny z hali produkcyjnej nagrano w Olkuskiej Fabryce Naczyń Emaliowanych w Olkuszu.

Po wojnie fabrykę przejęło państwo i uruchomiło Zakłady Wytwórcze Podzespołów Telekomunikacyjnych „Telpod”, które istniały do 2002 roku. W 2010 r. w dawnych zakładach otwarto placówkę muzealną, stanowiąca oddział Muzeum Historycznego miasta Krakowa. Prezentowana jest w niej wystawa stała „Kraków – czas okupacji 1939–1945”. W ekspozycji sporo miejsca poświęcono historii Oskara Schindlera i jego żydowskich robotników. Zaaranżowano m. in. sekretariat i gabinet Oskara Schindlera, a w jednej sal urządzono izbę pamięci poświęconą uratowanym przez niego Żydom. Dziś Fabryka Schindlera jest jednym z najczęściej odwiedzanych muzeów w Krakowie. Na drugiej części pofabrycznej działki w 2011 r. otwarto Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie MOCAK.