maca – chleb niezakwaszony, płaskie pieczywo wypiekane z ciasta powstałego przez zmieszanie mąki z wodą bez żadnych innych dodatków. Przeznaczone jest na święto Pesach. Maca, zwana chlebem niedoli, ma przypominać o pobycie Żydów w Egipcie i ich niewolniczej pracy. Według biblijnej Księgi Wyjścia Żydzi opuszczali Egipt w takim pośpiechu, że przygotowany przez nich zaczyn chleba (kwas) nie miał czasu wyrosnąć i musieli żywić się niekwaszonym plackiem, czyli macą.

Wypiekanie macy prawdopodobnie ma swoje korzenie w starożytnym kulcie rolniczym i związanym z nim składaniem ofiary z płodów pierwszego zbioru jęczmienia. Maca jest wypiekana z mąki przygotowanej według ustalonych reguł, specjalnie do tego celu. Wypiek podlega także ścisłym przepisom, aby uniknąć przypadkowego zakwaszenia mąki i ciasta. Od XIII w. datuje się przesąd chrześcijański, jakoby dla wypieku macy potrzebna była domieszka krwi chrześcijańskiej, twierdzenia takie można spotkać także współcześnie, w literaturze antysemickiej.

Renata Piątkowska

Tekst powstał na podstawie książki „Żydzi w Polsce. Dzieje i kultura. Leksykon”, red. J. Tomaszewski, A. Żbikowski, Warszawa 2001. © Treść hasła pochodzi z serwisów wiedzowych PWN; zobacz sam: Encyklopedia PWN, Słowniki języka polskiego i Słowniki obcojęzyczne.