Monasch Bar Loebel

Bar Loebel Monasch - Dane osobowe
Data urodzenia: 30 maja 1801
Miejsce urodzenia: Krotoszyn
Data śmierci: 13 marca 1879
Miejsce śmierci: Krotoszyn
Zawód: drukarz

Monasch Bar Loebel (30.05.1801 Krotoszyn – 13.03.1879 Krotoszyn) – drukarz. 

Bar Loebel Monasch był prawdopodobnie najbardziej znanym krotoszyńskim Żydem. Urodził się w rodzinie nauczyciela i introligatora, Lejbusza Monascha. W 1833 r. założył własną drukarnię przy ul. Książęcej (obecnie Piastowskiej). Drukował w jęz. hebrajskim i niemieckim dzieła o charakterze religijnym i naukowym. Były wśród nich prace jego zięcia, znanego historyka, Heinricha Graetza, a także hebrajskie wydanie Talmudu Jerozolimskiego (1865–1866). Edycja była wzorowana na najwcześniejszych wydaniach: pierwszym pełnym wydaniu Daniela Bomberga w Wenecji w latach 1522–1523 oraz krakowskim. W imponującym dorobku drukarni Monascha jest Pięcioksiąg, który był przygotowywany do druku od 1835 roku. Dzieło wydał wraz z niemieckim tłumaczeniem autorstwa Josefa Johlsohna. Publikacja okazała się komercyjnym sukcesem. Monasch, ponieważ nie miał potrzebnego kapitału, rozpisał subskrypcję na wydanie Pięcioksięgu. Każdy subskrybent, a było ich ponad 1200, wpłacić musiał zaliczkę na poczet zamówionego dzieła. Sukces pozwolił Monaschowi zainwestować w cztery nowe prasy, przy których pracowało ponad 30 osób. Monasch był autorem wspomnień Lebenserinnerungen, które przetłumaczono i wydano w 2004 r. w Polsce. 

Bibliografia:

  • Kasperska H., Szczepaniak D., Wybitni Polacy, Niemcy i Żydzi Ziemi Krotoszyńskiej. Ludzie nauki, kultury i sztuki, Krotoszyn 2002.
  • Monasch B.L., Lebenserinnerungen. Memoirs. Pamiętnik, red. R. Witkowski, Poznań 2004.

 

Drukuj
In order to properly print this page, please use dedicated print button.