Mowszowicz Jakub (05.12.1901 Wilno – 18.12.1983 Łódź) – botanik, profesor Uniwersytetu Łódzkiego.
Mowszowicz pochodził z Wilna. Ukończył miejscowe gimnazjum rosyjskie. Po zdaniu matury w polskim gimnazjum im. Adama Mickiewicza rozpoczął studia biologiczne i geograficzne na Uniwersytecie im. Stefana Batorego. W 1931 r. uzyskał stopień magistra filozofii w zakresie botaniki, a w 1936 r. obronił doktorat. Został asystentem wolontariuszem w Zakładzie Botaniki Ogólnej, pracował też jako kustosz w Muzeum Botanicznym. Od 1940 r. był asystentem w Katedrze Systematyki Genetyki Roślin Uniwersytetu Wileńskiego.
Od 6 września 1941 r. przebywał w getcie wileńskim. Zginęła tam większość jego rodziny. Udało mu się uciec tuż przed ostateczną likwidacją getta. Do czasu wyzwolenia Wilna przez Armię Czerwoną ukrywał się po „stronie aryjskiej”. Po zajęciu Wilna przez wojska sowieckie Mowszowicz został zatrudniony jako docent geobotaniki i kierownik Katedry Geobotaniki na Uniwersytecie Wileńskim. Kierował też ogrodem botanicznym.
W 1945 r. przeniósł się do Łodzi, gdzie od lipca 1945 r. pracował jako adiunkt w Katedrze Botaniki Lekarskiej Wydziału Farmaceutycznego Uniwersytetu Łódzkiego. Od 1 maja 1946 r. był kierownikiem Zakładu Systematyki i Geografii Roślin na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym Uniwersytetu Łódzkiego. Rok później habilitował się, od 1948 r. był profesorem nadzwyczajnym, a 10 lat później mianowano go profesorem zwyczajnym.
Mowszowicz był jednym z twórców Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Łódzkiego. Opublikował ponad 800 tekstów naukowych. Kierował Katedrą Systematyki i Geografii Roślin. W latach 50. i 60. XX w. pełnił funkcję prodziekana, a następnie dziekana tego wydziału. Zasiadał w Komitecie Botaniki przy II Wydziale PAN, był członkiem Łódzkiego Towarzystwa Naukowego, Polskiego Towarzystwa Przyrodników im. M. Kopernika, Polskiego Towarzystwa Farmaceutycznego oraz członkiem honorowym Polskiego Towarzystwa Botanicznego i Ligi Ochrony Przyrody. Za swoją działalność naukową był wielokrotnie nagradzany i odznaczany.
Mowszowicz zmarł w 1983 r. w Łodzi i został pochowany na cmentarzu komunalnym.
Bibliografia:
- Mowszowicz Jakub, [w:] A. Kempa, M. Szukalak, Żydzi dawnej Łodzi. Słownik biograficzny Żydów łódzkich i z Łodzią związanych, t. 3, Łódź 2003, ss. 84-85.
