Budynek dawnej rzeźni rytualnej mieści się na krakowskim Kazimierzu, w samym środku Placu Nowego. Budynek ten obecnie noszący nazwę „Okrąglaka" lub „Rondla” został zaprojektowany w 1899 r. przez Jana Rzymkowskiego jako hala targowa. W 1900 r. hala została oddana do użytku. Był to murowany obiekt na planie dwunastoboku z cegły i kamienia.

W 1927 r. budynek wydzierżawiła gmina żydowska. Przeprowadzono wówczas remont według projektu Józefa Weinbergera. Na dziedzińcu starego budynku powstał nowy kryty dachem obiekt przeznaczony na rzeźnię drobiu. Rzeźnia zaczęła funkcjonować na początku 1928 roku. „Okrąglak” od 1928 r. składa się więc z dwóch obiektów – centralnej hali oraz okalającego ją pierścienia sklepików. Z zewnątrz tego nie widać, ale budynki oddzielone zostały niezadaszonym korytarzem, przez który można wejść do sklepików. Do głównego budynku prowadzą dwa wejścia od strony zachodniej i wschodniej. Nad nimi zaś znajdują się łuki segmentowe z dwuspadowym kamiennym daszkiem w formie przyczółka. We wnękach znajdują się prostokątne okna. Budynek zewnętrzny pokryty jest wielospadowym dachem, a dach budynku wewnętrznego zwieńczony jest dwunastoboczną latarnią z prostokątnymi okienkami.

W czasie drugiej wojny światowej Niemcy zlikwidowali rzeźnię. Po 1945 r. znajdowała się tutaj hala targowa. Obecnie mieszczą się tu sklepiki, masarnie, obiekty gastronomiczne. 

W dniu 19.12.2008 r. „Okrąglak”  został wpisany do rejestru zabytków pod numerem A-170/M.

Bibliografia:

  • Grzesiak K., Rzeźnia rytualna (tzw. Okrąglak), [w:] Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. 4: Miasto Kraków, cz. 6: Kazimierz i Stradom, Judaica: Bożnice, Budowle Publiczne i Cmentarze, red. I. Rejduch-Samkowa, J. Samek, Warszawa 1995, s. 41.
  • Zbroja M., Miasto Umarłych. Architektura publiczna Żydowskiej Gminy Wyznaniowej w Krakowie w latach 1968–1939, Kraków 2005, ss. 106108.
Drukuj