Po zakończeniu działań I wojny światowej rozkwitło w Tomaszowie Mazowieckim żydowskie życie polityczne. Zwolennicy poszczególnych stronnictw skupiali się tu wokół lokalnych liderów. Przywódcą Agudy był Dawid Bornstein, członek Rady Mędrców przy Agudzie, uczestnik konferencji Światowego Kongresu Agudy (1929, 1937)[1.1]. Środowisko syjonistyczne reprezentował członek Mizrachi Salomon Wasserman[1.2]. Czołowym działaczem Bundu był z kolei Abram Jakubowicz – radny w magistracie Tomaszowa Mazowieckiego. Dalej na lewicy znajdował się Chaim Kantorowicz, przywódca związkowy i polityczny, członek KPP i później PPR, żołnierz Wojska Polskiego, założyciel miejscowej spółdzielni stolarskiej. Natomiast Komunistyczna Partia Robotnicza Polski (KPRP) zrzeszała m. in. Azricha Szamana, Jakuba Sztajnboka, Icka Gutenberga, Jankiela Łaznowskiego, Herza Jakubowicza, Jakuba Bornsztajna, Uchla Bajstera. Większość z działaczy KPRP była represjonowana przez władze sanacyjne[1.3].

W okresie wyborów żydowskie ugrupowania polityczne tworzyły bloki. Dzięki takiemu rozwiązaniu działacze mieli nadzieje na lepsze rezultaty wyborcze. W ten sposób pojawiły się: Stronnictwo Żydów Postępowych, Blok Syjonistyczno-Rzemieślniczo-Kupiecki, Żydowski Blok Gospodarczy, Żydowskie Stowarzyszenie Właścicieli Nieruchomości, Żydowski Komitet Wyborczy (zrzeszający bezpartyjnych robotników, rzemieślników handlowców), a także Żydowski Związek Kombatancki (prezesem był zamożny fabrykant Władysław Landsberg)[1.4].

Drukuj
Przypisy
  • [1.1] Galas M., Bornstein Dawid z Sochaczewa, [w:] Polski słownik judaistyczny. Dzieje – kultura – religia – ludzie, red. Z. Borzymowska, R. Żebrowski, t. 1, Warszawa 2003, s. 220.
  • [1.2] Bielawski K., Bielawski R., Tomaszów Mazowiecki, Kirkuty – cmentarze żydowskie w Polsce [online] http://www.kirkuty.xip.pl/tomaszow.htm [dostęp: 08.08.2014].
  • [1.3] Fronczkowski M., Tomaszów Mazowiecki, Towarzystwo Przyjaciół Tomaszowa Mazowieckiego [online] 08.09.2012, http://tptm.eu/stara/2012/09/08/tomaszowscy-zydzi-2/ [dostęp: 08.08.2014].
  • [1.4] Tomaszów Mazowiecki [online] http://web.archive.org/web/20090409091303/http://www.diapozytyw.pl/pl/site/slady_i_judaica/tomaszow_mazowieckie [dostęp: 08.08.2014].