Cmentarz żydowski w Błoniu znajduje się na północnych krańcach miasta, po lewej stronie ul. Polnej. Nekropolia zajmuje działkę na planie zbliżonym do prostokąta, o przybliżonych rozmiarach 56 x 62 m. Granice obszaru grzebalnego są czytelne: od strony południowej i zachodniej dzięki zachowanemu płytkiemu okopowi i słupom zniszczonej bramy; od strony wschodniej granicę wyznacza droga; od strony północnej - łagodne obniżenie terenu. W przeszłości cmentarz był ogrodzony, jednak do dziś przetrwały jedynie betonowe filary bramy, umiejscowione przy południowej granicy nekropolii.
Niewiele wiemy o historii tego cmentarza. Zapewne został założony w drugiej połowie dziewiętnastego wieku. W latach drugiej wojny światowej rozpoczęła się dewastacja obiektu. Dzięki archiwalnemu zdjęciu w zbiorach Żydowskiego Instytutu Historycznego im. E. Ringelbluma w Warszawie wiadomo, że jeszcze w latach 60. XX w. na cmentarzu znajdowało się kilkadziesiąt stojących macew.
W 1989 r. teren cmentarza żydowskiego w Błoniu wraz z nagrobkami decyzją Warszawskiego Konserwatora Zabytków został wpisany do rejestru zabytków Miasta Stołecznego Warszawy pod nr 1386[1.1].
W marcu 2011 r. na cmentarzu znajdowało się ok. 35 pomników nagrobnych lub ich fragmentów. Jedynie kilka nagrobków można było zakwalifikować jako całe i jednocześnie stojące w miejscu właściwego pochówku. Były to tradycyjne macewy w formie pionowej płyty, z półokrągłym lub prostokątnym naczółkiem, wykonane głównie z piaskowca. Zdecydowaną większość znalezionych pomników stanowiły rozbite fragmenty macew, tumby czyli półwalce układane za macewą oraz inne elementy konstrukcyjne grobowców. Mimo zniszczeń, widoczny był rzędowy układ pochówków. Zachowane macewy stały zwrócone licem w kierunku zachodnim. Przy południowej granicy cmentarza przetrwały dwie macewy miejscowych rabinów: Jehudy, syna Józefa, zmarłego w dniu 27 adar 5662 roku (06.03.1902) oraz prawdopodobnie Jakowa, „który zasiadał na tronie rabinatu”, zmarłego w dn. 11 siwan 5688 r. (03.06.1925). Wszystkie epitafia na odnalezionych macewach były sporządzone w języku hebrajskim. W zwieńczeniach pomników znajdowały się płaskorzeźby typowe dla żydowskiej sztuki sepulkralnej: lwy podtrzymujące koronę, złamane palmy, księgi, dzban i misa. Występowały też ozdobne elementy geometryczne i florystyczne.
Prawdopodobnie w połowie kwietnia 2013 r. na cmentarzu doszło do poważnych zniszczeń. Sprawca przy pomocy ciężkiego narzędzia niemal doszczętnie potłukł wszystkie stojące macewy. Policja w porozumieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków zabrała z cmentarza wszystkie fragmenty zniszczonych nagrobków.
Obecnie na cmentarzu znajdują się jedynie 4 całe leżące tradycyjne macewy w formie pionowej płyty, z półokrągłym naczółkiem, wykonane z piaskowca z inskrypcjami oraz fragmenty zniszczonych macew i nagrobków betonowych. Zachowała się też jedna cała tumba, czyli półwalec. Przetrwały się także betonowe filary bramy. Nekropolia jest ogrodzona siatką metalową.
Dodatkowy spis macew z cmentarza żydowskiego w Błoniu jest dostępny na stronie Fundacji Dokumentacji Cmentarzy Żydowskich: https://cemetery.jewish.org.pl/list/c_5 [dostęp: 30.03.2023].
- [1.1] ŻIH, Dział Dokumentacji Zabytków, Decyzja w sprawie wpisania dobra kultury do rejestru zabytków
