Gold Henryk (03.09.1899 Warszawa – 09.01.1977 Nowy Jork) – pianista, skrzypek, dyrygent, kompozytor.

Henryk Gold był synem Michała, flecisty, bratem Artura i Adama. Początkowo uczył się muzyki w Tambowie w Rosji. Kontynuował naukę gry na fortepianie i skrzypcach pod kierunkiem Aleksandra Michałowskiego i Stanisława Barcewicza w Państwowym Konserwatorium Muzycznym w Warszawie. W latach 1916–1917 był skrzypkiem w Orkiestrze Filharmonii Warszawskiej. W okresie międzywojennym prowadził zespoły taneczne w warszawskich lokalach rozrywkowych, m.in. w hotelu Bristol, w kawiarni Ziemiańska, w kawiarni Lardellego i w popularnej Adrii. W latach 1925–1939 nagrywał ze swoją orkiestrą muzykę salonową i taneczną na płytach Syrena Record, do 1935 r. był faktycznym kierownikiem muzycznym tej wytwórni. Występował w Polskim Radiu, prowadząc Radiowy Kwintet Henryka Golda. Grał także ze swoją orkiestrą w teatrach Nowe Perskie Oko, Morskie Oko i Qui Pro Quo. Po wybuchu II wojny światowej udał się do Lwowa, gdzie zorganizował z Jerzym Petersburskim wielką orkiestrę jazzowo-symfoniczną, z którą odbyli tournée po ZSRR. W 1942 r. wyszedł z Armią Andersa z ZSRR i znalazł się w Palestynie. Był współpracownikiem Czołówki Teatralnej II Korpusu Armii Polskiej. Razem z Jerzym Petersburskim i Alfredem Melodystą utworzyli trio koncertowe. Po demobilizacji Gold wyjechał do Wielkiej Brytanii, następnie do Palestyny, gdzie przebywał w latach 1946–1948, potem do Brazylii i do Francji. Od 1953 r. aż do śmierci mieszkał w Nowym Jorku, gdzie prowadził orkiestrę, m.in. w hotelu Plaza. W 1975 r. przeszedł na emeryturę. Był kompozytorem popularnych przebojów muzyki tanecznej, m.in.: Twe usta gorące, Jak pan cudownie robi to, Dla ciebie zrobię wszystko.

Bibliografia

• Adrjański Z., Kalejdoskop estradowy. Leksykon polskiej rozrywki 1944–1989. Artyści, twórcy, osobistości, Warszawa 2002.
• Ajzensztadt D., Prager A., Algemajner muzik-leksikon, z. 3, Warsze 1936.
• „Almanach Sceny Polskiej” 1976/1977.
• Archiwum Instytutu Muzycznego w Warszawie.
• Fater I., Jidisze muzik in Pojln cwiszn bejde welt milchomes, Tel Aviv 1970.
• Fuks M., Straty osobowe żydowskiego środowiska muzycznego, „Biuletyn Żydowskiego Instytutu Historycznego” 1978, nr 3–4.
• „Kultura” (Paryż) 1977, nr 4.
• Lerski T., Syrena Record. Pierwsza polska wytwórnia fonograficzna = Poland’s First Recording Company 1904–1939, przedm. J. Kański, tł. ang. B. Dudycz-Hajgiel, Warsaw–New York 2004.
• Lerski T.M., Encyklopedia kultury polskiej XX wieku. Muzyka – teatr – film, Warszawa 2007.
• Łoza S., Czy wiesz, kto to jest?, Warszawa 1938.
• Michalski D., Grodzieńska S., Powróćmy jak za dawnych lat... czyli historia muzyki rozrywkowej: lata 1900–1939, Warszawa 2007.
• Radliński J., Obywatel Jazz, Kraków 1967.
• Wolański R., Leksykon polskiej muzyki rozrywkowej, t. 1, Warszawa 2003.

Tekst na podstawie publikacji: Błaszczyk L.T., „Żydzi w kulturze muzycznej ziem polskich w XIX i XX wieku. Słownik biograficzny”, Warszawa 2014 (książka wydana dzięki wsparciu udzielonemu przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Stowarzyszenie Żydowski Instytut Historyczny w Polsce).